Cahit Sıtkı Tarancı

Hüseyin Cahit Tarancı (2 Ekim 1910, Diyarbakır – 13 Ekim 1956, Viyana) veya bilinen adıyla Cahit Sıtkı Tarancı; Türk şair, yazar ve çevirmendir. Cumhuriyet dönemi Türk şiirinin önde gelen şairlerinden biridir. Ömrümde Sükût (1933), Otuz Beş Yaş (1946), Düşten Güzel (1952) ve ölümünden sonra yayımlanan Sonrası (1957) ile Bütün Şiirleri (1983) adlı şiir kitaplarının yanı sıra çeşitli hikâyeler yazmış ve bu hikâyeler Tarancı’nın ölümünün 50. yılında Gün Eksilmesin Penceremden (2006) adıyla yayımlanmıştır. Ayrıca Fransız edebiyatından yaptığı şiir tercümeleriyle bilinmektedir. “Otuz Beş Yaş” şiiriyle özdeşleşen Tarancı, “sanat için sanat” anlayışına bağlı kalmıştır. Şiirlerinde en çok yaşama sevinci ve ölüm temalarına yer vermiştir. Ayrıca yitik aşklar, mutlu sevdalar, yalnızlık, yaşadığı bohem hayatın buruklukları, çocukluk özlemi de şiirlerine konu olmuştur. Bunların dışında Tarancı’nın aile fertlerine, arkadaşlarına ve yakın dostlarına yazmış olduğu mektupların çoğu Ziya’ya Mektuplar (1957) ve Evime ve Nihal’e Mektuplar (1989) adlarıyla yayımlanmıştır.

Diyarbakır’da dünyaya gelen Tarancı, şehrin soylu ailelerinden olan Pirinçcizadeler’dendir. İlk tahsilini Diyarbakır’da tamamlamış ve İstanbul’a giderek Kadıköy’deki Fransız Saint-Joseph Fransız Lisesi ile Galatasaray Lisesinde orta öğrenimini tamamlamıştır. 1944 yılından başlayarak Ankara’da Anadolu Ajansı, Toprak Mahsulleri Ofisi ve Çalışma Bakanlığında çevirmen olarak çalışmıştır. 1954’te geçirdiği felç sonucu Viyana’ya götürülmüş ve buradaki bir hastanede tedavi gördüğü sırada 13 Ekim 1956’da zatülcenpten ötürü ölmüştür.

Tarancı’nın doğup büyüdüğü ev, 1973 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından satın alınarak restore edildikten sonra, cumhuriyetin 50. yılında 29 Ekim 1973 tarihinde Tarancı’nın anısını yaşatmak ve ismini ebedîleştirmek amacı ile müze olarak hizmete açılmıştır. Ayrıca şairin birçok şiiri, farklı bestekârlar tarafından çeşitli makam ve farklı usûllerde bestelenmiştir.

Şiir
Öm­rüm­de Sükût (1933)
Otuz Beş Yaş (1946)
Düş­ten Güzel (1952)
Son­ra­sı (1957)
Bütün Şi­ir­le­ri (1983)

Mek­tup
Ziya’ya Mek­tup­lar (1957)
Evime ve Nihal’e Mek­tup­lar (1989)

Hi­kâ­ye

Gün Ek­sil­me­sin Pen­ce­rem­den (2006)

Bi­yog­ra­fi
Pe­ya­mi Safa: Ha­ya­tı ve Eser­le­ri (1940)

      

Yorum yaz